Ο Σεπτέμβριος είναι ένας μήνας-πέρασμα. Από την αρχαιότητα έως σήμερα, πάντοτε θεωρείτο αρχή ενός κύκλου. Στην αρχαία Ελλάδα σηματοδοτούσε τα Ελευσίνια Μυστήρια, στη Ρώμη την εποχή της συγκομιδής, στο Βυζάντιο την αρχή του εκκλησιαστικού έτους. Δεν είναι τυχαίο ότι σε κάθε πολιτισμό τον συναντούμε ως σημείο αφετηρίας. Η εσωτερική παράδοση διδάσκει ότι αυτό που στον εξωτερικό κόσμο είναι νέα αρχή, πρέπει να βιωθεί και εσωτερικά.
Το μάθημα της συγκομιδής
Η πρώτη διδασκαλία του Σεπτεμβρίου είναι η συγκομιδή. Στη φύση, ο μήνας είναι συνδεδεμένος με τον θερισμό και τη συλλογή των καρπών. Στην ψυχή, αυτό σημαίνει:
Να εξετάσουμε τι «καρπούς» μάς έφερε η χρονιά που πέρασε.
Να αναρωτηθούμε: Τί ωρίμασε μέσα μας; ποιοι κόποι δικαιώθηκαν; Ποιά λάθη πρέπει να αναγνωριστούν;
Η συγκομιδή δεν είναι μόνο χαρά, είναι και κριτική στάση απέναντι στον εαυτό. Χωρίς απολογισμό, δεν υπάρχει εσωτερική πρόοδος.
Το μάθημα της σποράς
Ο Σεπτέμβριος όμως δεν είναι μόνο θερισμός, είναι και σπορά. Οι γεωργοί προετοιμάζουν το έδαφος για τον χειμώνα. Έτσι κι εμείς:
Καλούμαστε να θέσουμε νέες βάσεις, νέες αποφάσεις, νέες συνήθειες.
Ο μήνας μάς διδάσκει ότι τίποτα δεν καρποφορεί αν δεν φυτευτεί πρώτα μέσα μας, με πίστη και υπομονή.
Στην εσωτερική παράδοση, αυτή η «σπορά» είναι η φύτευση του λόγου, της ιδέας, της αρετής.
Το μάθημα της ισορροπίας
Η φθινοπωρινή ισημερία, που συμβαίνει στον Σεπτέμβριο, μας θυμίζει το μάθημα της ισορροπίας. Μέρα και νύχτα εξισώνονται, και η φύση μάς διδάσκει να ζυγίζουμε τα πράγματα. Στην πράξη:
Να συμφιλιώσουμε το φως και το σκοτάδι μέσα μας.
Να αποδεχθούμε τόσο τις αρετές όσο και τις αδυναμίες μας.
Να σταθμίσουμε επιθυμίες και υποχρεώσεις, πνευματικά και υλικά, ώστε να μην επικρατεί μονομέρεια.
Η ισορροπία είναι προϋπόθεση για κάθε πνευματική πρόοδο.
Το μάθημα της Μύησης
Όπως οι μύστες των Ελευσινίων Μυστηρίων έμπαιναν στην τελετή της Περσεφόνης, έτσι κι εμείς καλούμαστε τον Σεπτέμβριο να βιώσουμε τη Μύηση της Μετάβασης. Το φως μικραίνει, οι μέρες γίνονται πιο σύντομες, και ο άνθρωπος πρέπει να στραφεί προς το Εσωτερικό του Φως. Αυτό σημαίνει:
Ενδοσκόπηση.
Σιωπή και περισυλλογή.
Αναγνώριση του κύκλου θανάτου-αναγέννησης που υπάρχει σε κάθε μικρή μας πράξη.
Η Μύηση δεν είναι κάτι μακρινό ή μυστικιστικό. Είναι η καθημερινή εμπειρία της αλλαγής που, αν την αποδεχτούμε συνειδητά, μας ωθεί σε ανώτερη κατανόηση.
Η Πρακτική του Σεπτεμβρίου
Ο Σεπτέμβριος μάς διδάσκει τέσσερα βασικά μαθήματα:
Συγκομιδή: απολογισμός του παρελθόντος.
Σπορά: προετοιμασία του μέλλοντος.
Ισορροπία: αρμονία ανάμεσα στα αντίθετα.
Μύηση: στροφή προς το Εσωτερικό Φως.
Αν τον ζήσουμε με επίγνωση, ο Σεπτέμβριος δεν θα είναι απλώς ο μήνας της επιστροφής στη δουλειά ή στο σχολείο, θα είναι ο μήνας που μας εκπαιδεύει να δούμε τη ζωή ως Κύκλο Μάθησης, ως ευκαιρία Εσωτερικής Αναγέννησης.
Μιχάλης Γρηγορίου